Anna Jarvis Kimdir Nerelidir? Anneler Günü Hikayesi Nedir? Nasıl Ortaya Çıktı?

Her yıl Mayıs ayında anneler gününü kutluyoruz? Peki bu günün arkasındaki hikayeyi ve bu günü ortaya çıkarak kadının hikayesini biliyor muyuz? Anna Jarvis kimdir?

Anna Jarvis Kimdir Nerelidir? Anneler Günü Hikayesi Nedir? Nasıl Ortaya Çıktı?

Anna Jarvis Kimdir?

Anna Jarvis 1 Mayıs 1864 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nin Batı Virginia Eyaletinin Webster bölgesinde on üç çocuk doğurmuş bir annenin onuncu çocuğu olarak dünyaya gelmiştir. Her ne kadar annesinin dünyaya getirmiş olduğu on üç çocuk olsa da bu çocuklardan yalnızca dört tanesi yaşamıştır. Bu dört çocuktan birisi olan Anna'nın annesi savaş karşıtı organizasyonlarda yer alan bir aktivist olan Ann Maria Reeves Jarvis idi. Annesi Ann Maria Jarvis aynı zamanda öğretmenlik mesleğini icra ediyordu. Babası Granville E.Jarvis ise bir rahipti. 

Annesi Ann Maria Revves Jarvis aktivist faaliyetlerinin merkezi olan Mother's Day Work Clubs adında bir organizasyonun başındaydı ve kadınlara çocuklarını nasıl daha iyi yetiştirebilecekleri konusunda yol göstermeye çalışıyordu. 

Anneler gününün ortaya çıkmasındaki çabalarıyla bu günün mimarı sayılan Anna Jarvis hiç evlenmedi ve hiç çocuğu olmadı. Hoş bir kadın olarak nitelenebilecek Anna Jarvis erkeklerden nefret ediyor olmasa bile onlara mesafeli olarak bilinirdi. 

Anna Jarvis de annesi gibi öğretmendi. Bir süre Grafthon'da sonrasında ise Philedelphia'da yaşamış ve burada öğretmenlik yapmıştı. Sonrasında ise özel bir sigorta şirketinin kütüphanesinde kütüphaneci olarak çalışmayı sürdürdü. 

Anna Jarvis'i tüm dünyanın tanımasına yol açan olay ise 1905 yılında gerçekleşti. Vefat etmeden evve kalp rahatsızlıkları nedeniyle kızının yanına yerleşen annesi Ann Maria Revves Jarvis 1905 yılında hayata gözlerini yumdu. Bu olay yaşandığında 41 yaşında olan Anna Jarvis bu olaydan yaklaşık otuz yıl önce annesinin söylemiş olduğu bir sözün de tesiri ile, ölen annesi için bir şeyler yapmaya karar verir ve böylece modern anlamda anneler günü ortaya çıkmış olur.

Anneler Günü Nedir? Anneler Günü Nasıl Ortaya Çıktı?

Anneler günü modern anlamda Anna Jarvis'in çabalarıyla yaygınlaşmış olsa da kökleri daha eskiye dayanan bir gelenektir. Temelde anneleri anmak için yapılan kutlamaların ilk örneklerine çok eski tarihlerde Sümerlerde dahi rastlamak mümkündür. Daha sonrasında ise özellikle Anadolu coğrafyasında ana tanrıça olan Kibele için düzenlenen kutlamalarda doğurganlık ve bereket sembolü olarak görülen anneliğin ve temelde doğurganlığın yüceltildiğini görmekteyiz. 

Dünya'da Anneler Günü 

Tarihsel kökleri yukarıdaki gibi nitelenen anneler gününün dünyada farklı ülkelerde farklı yansımaları bulunmaktadır. Özellikle İngiltere'de katolik ve protestan hristiyanlar tarafından, çalışanların anneleri ve aileleriyle birlikte ana kiliselerine gidebilmeleri için izin günü olarak belirlenmiş bir gün olarak kutlanan ve geleneksel olmaktan çok dini bir yönü olan mothering day kutlanmaktaydı. Bu gün hristiyanlıkta büyük perhiz olarak nitelendirilen ve hristiyanların kırk günlük bir arınma dönemi olarak idrak ettiği, paskalya ile sonlanan süreç içerisinde kutlanmaktaydı.

Yine Bolivya, Yunanistan gibi ülkelerde de belirlenmiş başka tarihlerde annelerin yüceltilmesi noktasında kutlanan günler bulunmaktaydı. 

Türkiye'de Anneler Günü

Türkiye'de Cumhuriyet sonrası dönemde 1956 yılında anneler günü kutlanmaya başlandı. Anna Jarvis'in öncülüğünü yaptığı gün olan her yılın mayıs ayının ikinci pazar günü ülkemizde de anneler günü olarak kabul edildi ve halen aynı günde kutlanmaktadır. 

Anna Jarvis'in Anneler Günü Hikayesi

Anna Jarvis yukarıda da belirttiğimiz gibi 1905 yılında vefat eden annesi için özellikle yıllar öncesinde tesirinde kaldığı annesinin söylemiş olduğu bir söz ile yola çıkmıştır. Öğretmenlik yapan annesi Ann Maria Revves Jarvis'in yıllar önce, Anna'nın da içinde bulunduğu öğrencilerine söylemiş olduğu; “Umarım bir gün birileri insanlık için yaptığı yardımlarından dolayı unutulmaz bir anneler günüyle anılır.” sözü Anna Jarvis için üzerinden yıllar geçmiş olsa da derin izler ortaya çıkarmıştır. Bunun yanında Anna Jarvis'in öğretmenlik, kütüphanecilik, reklamcılık gibi işlerle iştigal olduğu yoğun ve hareketli iş yaşamında annesine yeteri kadar alaka gösteremediği hissiyatı da ağır basınca Anna Jarvis, kaybettiği annesinin arkasından bir anma organize etme kararı alır. 

Öncelikle annesini anmak fikriyle yola çıkan Anna Jarvis daha sonra bunun ülkeye yayılı bir şekilde de olabileceği fikrini arkadaşlarına açtı. Sonrasonda ise annesini kaybedişinden iki sene sonra, yaşadığı Kuzey Dakota eyaletinde yer alan Grafton şehrinde bulunan annesinin daha evvel ders verdiği kiliseyi, annesi Ann Maria Revves Jarvis'in en sevdiği çiçek olan karanfiller ile süsleyerek annesini anma ayini düzenlemiştir. Bu etkinlikten çok etkilenmiş olan Anna Jarvis, dönemin valilerine, senato üyelerine, iş dünyasında yer alan öncü firma sahiplerine, gazetelere mektuplar yollayarak bu etkinliğin yaygınlaştırılmasını ve bugünün tatil edilmesini talep etti. Ertesi yıl bu talebi kısmen karşılık gördü ve Grafton ile Philedelphia'da yer alan kiliselerde mayıs ayının ikinci pazar günü annelere özel bir anma organizasyonu gerçekleştirildi.  

Daha sonra yaygınlaşmaya başlayan bu hareket ilk olarak Batı Virginia eyaleti tarafından kabul gördü. Eyalet Senatosu tarafından 1910 yılında Anneler Günü resmi olarak tanındı. Akabinde Amerika Birleşik Devletleri senatosu tarafından başta kabul görmese de 1914 yılında dönemin Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Wilson tarafından kabul edildi. Bu karar ile izleyen yıl olan 1915 yılının mayıs ayının ikinci pazar gününün anneler günü olarak kutlanması ile ülke çapında anneler günü kutlanmaya başlandı. 

Anna Jarvis'in Kapitalizm ile İmtihanı

Anna Jarvis amacına ulaşmış yurt çapında bir organizasyonu kabul ettirmeyi başarmıştı. Tabi ki bu aşamada da durmadı ve hemen Uluslararası Anneler Günü Derneği'ni kurdu. Dernek adına diğer ülkelerin devlet adamlarına mektuplar ile ulaşmaya ve global çapta bir organizasyonu sağlamaya çalıştı. 

Süreç tam da Anna Jarvis'in hayal ettiği gibi ilerliyordu. Ancak bir aksilik vardı Jarvis'i rahatsız eden. Hayal ettiği bu organizasyonun elbette herkese ulaşması ve herkesin hayattaki en kıymetli varlığı olan annesini güzel şekilde anmasıydı. Ancak devreye tabi ki kâr dışında bir gayesi olmayan şirketler girdi. 

Anneler gününün ülke çapında bir organizasyon halini alması bir anlamda ülke çapında bir pazar ortaya çıkarmıştı. Başlangıçta anneler günü için kutlama ve tebrik kartları seri bir şekilde basılarak satışa sunuldu. Buna şiddetle karşı çıkan Anna Jarvis, işin içine para ve kâr girmesinden dolayı fazlasıyla rahatsızlık duyduğunu her fırsatta belli etti. Özellikle tebrik kartlarına dair söylemiş olduğu, "Sizin için herkesten fazla bir şeyler yapmış olan kadın için bir mektup yazmak yerine, kart satın alıp yollamak sadece tembelliktir." sözü ile sistemin satın alan tarafına da tepkisini dile getirmiştir. 

Sonrasında çiçek satıcıları ile de karşı karşıya gelen Anna Jarvis son raddede konuyu kendi umduğu mistik ve duygusal noktadan reklam ve kâr noktasına taşınmasında etkili olan medya ile de ters düştü. Hayatını kaybettiği 1948 yılına kadar otuzdan fazla kez şirketlerle davalık oldu. Davalarının çoğunu kaybetti. 

Amacına bir şekilde ulaşmış olsa da anneler günü bugün onun umduğu noktadan oldukça uzakta. Yine maddi değeri olan hediyeler, içten gelerek yazılmış bir mektuptan ya da belki günümüz teknolojik imkanlarıyla içten gelerek edilecek bir telefondan, yapılacak bir ziyaretten daha ön planda. Onun umduğu amaçtan çok uzak bir noktada, yine de onun çabasıyla bugün dünyada bir çok yerde insanlar annelerini bir günlüğüne olsa da anıyor ya da yanında oluyor. 

Anna Jarvis'in Evi

Anna Jarvis tüm bu hengamenin içerisinde, davalarla, kendi organize etmeye çalıştığı çalışmalarla ailesinden kalan mirasın çoğunu kaybetti. 1948 yılında önce birlikte yaşadığı görme engelli kardeşi Lilian'ı kaybetti, sonra 24 Kasım 1948 günü de kendi yaşamını.

Geriye tüm insanlığa miras bir öykü, bir anne sevgisi hikayesi bırakarak.

Anna Jarvis'in ölümünden yaklaşık otuz yıl sonra 1979 yılında Grafton'da bulunan doğduğu ev National Register of Historic Places listesine dahil edildi. Bugün kimi zaman haftalık iki bin ziyaretçiyi ağırlayan bir müze halinde olan bu evde Anna Jarvis'e ve annesi Ann Maria Reeves Jarvis'e dair izler bulmak mümkün.

Anneler Günü Şiirleri için Tıklayınız!

Güncelleme Tarihi: 11 Mayıs 2019, 07:53
YORUM EKLE